[Review Sách] Dám Bị Ghét: Khi Sự Ích Kỷ Lại Là Chìa Khóa Cho Tự Do Nội Tâm

Chào anh em cộng đồng XINH.ME, lại là tôi đây. Dạo gần đây, giữa cái bộn bề của cơm áo gạo tiền và những mối quan hệ xã hội chằng chịt, tôi tự hỏi bản thân: “Rốt cuộc mình đang sống vì mình hay vì ánh mắt của kẻ khác?”Và rồi, như một cơ duyên định mệnh, tôi chạm mặt cuốn sách “Dám Bị Ghét” của tác giả Kishimi Ichiro và Koga Fumitake. Thú thật, ban đầu nghe cái tựa đề tôi thấy nó có vẻ hơi... sân si và bất cần. Nhưng khi đọc xong trang cuối, thú thật là thế giới quan của tôi đảo lộn hoàn toàn. Hôm nay, ngồi đây pha một ấm trà nóng, tôi muốn chia sẻ lại với anh em những góc nhìn sâu sắc nhất từ kiệt tác tâm lý học này.

1. Triết lý Adler là gì mà khiến thế giới chao đảo?

Nếu Sigmund Freud cho rằng chấn thương quá khứ quyết định hiện tại của bạn (Thuyết nhân quả), thì Alfred Adler – một bậc thầy tâm lý học khác – lại vứt phăng cái giả thuyết đó vào sọt rác.Adler cho rằng: Không có kinh nghiệm nào trong quá khứ là nguyên nhân gây ra thành công hay thất bại của chúng ta cả. Chúng ta tự gán ý nghĩa cho những kinh nghiệm đó theo cách mà ta muốn. Nghe có vẻ sốc đúng không? Nhưng nghĩ lại xem, bạn chọn đau khổ vì một biến cố trong quá khứ, đơn giản là vì bạn vô thức tìm thấy một thứ “lợi ích” nào đó trong sự đau khổ ấy (ví dụ như được người khác chú ý, thương hại, hoặc đơn giản là có cái cớ để không phải cố gắng).

"Quá khứ không quyết định tương lai, chính những mục đích bạn đặt ra ở hiện tại mới là kẻ cầm lái."

2. Bản chất của sự tự do: Dám bị ghét
Đây chính là cốt lõi, là “cú đấm thép” mà cuốn sách giáng vào tư duy của đại đa số chúng ta. Hầu hết chúng ta khổ sở là vì muốn làm vừa lòng tất cả mọi người. Ta sợ bị chỉ trích, sợ bị ghét bỏ, sợ lạc lõng.Nhưng Kishimi Ichiro đã chỉ ra một sự thật phũ phàng nhưng giải thoát: Tự do đích thực chính là việc bạn dám bị người khác ghét bỏ.Cuộc đời của bạn không phải để làm hài lòng kỳ vọng của cha mẹ, sếp, hay hàng xóm láng giềng.
Khi bạn sống thật với chính mình, chắc chắn sẽ có người không ưa bạn. Đó là cái giá phải trả cho sự tự do.
Nếu không ai ghét bạn, điều đó đồng nghĩa với việc bạn đang sống một cách nhạt nhòa, uỷ mị và chỉ biết chiều lòng thiên hạ.

3. Phân định ranh giới nhiệm vụ: Chuyện của mình, chuyện của người

Một trong những bài học thực tế nhất mà tôi áp dụng ngay lập tức sau khi gấp sách lại chính là “phân định nhiệm vụ” (Separation of Tasks).Bạn có bao giờ mệt mỏi vì cứ loay hoay giải quyết vấn đề giùm người khác? Hay bạn buồn phiền vì người khác không hiểu và không đối xử tốt với bạn như bạn mong đợi? Adler bảo rằng: Đó là chuyện của họ, không phải việc của bạn.Việc của bạn: Sống chân thành, làm hết sức mình, cư xử tử tế.
Việc của người khác: Họ nghĩ gì về bạn, họ có yêu quý bạn hay không – đó là quyền của họ, bạn hoàn toàn không thể kiểm soát được.Khi phân định rạch ròi như vậy, gánh nặng tâm lý trên vai bỗng chốc nhẹ bẫng. Ta ngừng việc bao biện, ngừng thao túng tâm lý người khác và tập trung 100% năng lượng vào khu vườn tâm hồn của chính mình.

4. Hạnh phúc đến từ đâu? Sống trong “thì hiện tại”

Cuốn sách cũng đập tan ảo tưởng về việc “đợi khi nào giàu, khi nào thành công, khi nào có người yêu thì tôi mới hạnh phúc”. Adler khẳng định hạnh phúc không phải là một cái đích đến ở tương lai, mà nó nằm ngay trong từng khoảnh khắc của hiện tại.Việc bạn cứ mải mê hướng về tương lai hay dằn vặt về quá khứ chẳng khác nào bạn đang phớt lờ thực tại. Sống trọn vẹn từng giây, nhảy múa cuồng nhiệt với hiện tại, coi mỗi ngày là một bản giao hưởng hoàn chỉnh – đó mới là bí quyết của sự bình an nội tại.

Lời kết

“Dám Bị Ghét” không phải là một cuốn sách chữa lành kiểu vỗ về ngọt ngào. Nó giống như một liều thuốc đắng, tát thẳng vào những ảo tưởng và sự hèn nhát bên trong mỗi chúng ta. Nhưng uống xong liều thuốc ấy, bạn sẽ thấy mình tỉnh táo, mạnh mẽ và tự do hơn bao giờ hết.Anh em nào đang cảm thấy ngột ngạt vì những mối quan hệ độc hại, hay mệt mỏi vì phải đeo quá nhiều chiếc mặt nạ xã giao, hãy tìm đọc ngay cuốn sách này nhé. Đảm bảo anh em sẽ có những đêm trằn trọc suy ngẫm nhưng là để thức tỉnh!Còn anh em thì sao? Ai đã đọc cuốn này rồi, vào đây bình luận chia sẻ cảm nhận xem có thấy mình trong đó không nào!